Podstawa prawna

W uchwale z dnia 18.05.2004 r., III CZP 24/04 Sąd Najwyższy uznał, że jeśli uzasadniają to okoliczności konkretnej sprawy, szkoda może być rozumiana w szerszy niż zwykle sposób.

Jeśli w kolizji uczestniczy kilku uczestników, uzasadnione jest, że poszkodowany, który nie ma fachowej wiedzy do oceny przyczyn i skutków kolizji, w celu uniknięcia wszczynania sprawy przeciwko niewłaściwej firmie ubezpieczeniowej i związanych z tym kosztów, może zamówić ekspertyzę.

W powyższej sytuacji firma ubezpieczeniowa, której klientem była osoba winna kolizji, może zostać zobowiązana do pokrycia kosztów wykonanej ekspertyzy.

Kiedy przysługuje?

Zwrot kosztów poniesionych przez poszkodowanego tytułem sporządzenia prywatnej opinii jest zasadny, gdy zakład odmawia zaspokojenia roszczenia poszkodowanego osobie, który w celu obrony swoich uzasadnionych interesów decyduje się na wykonanie prywatnej opinii.

Zakład ubezpieczeń powinien dokonać zwrotu kosztów wykonania ekspertyzy w szczególności wtedy, gdy do zweryfikowania poprawności wyliczonego odszkodowania niezbędna jest fachowa wiedza, której poszkodowany nie posiada.

Możliwość uzyskania zwrotu kosztów poniesionych na wykonanie ekspertyzy jest już ugruntowaną praktyką sądową.

Przykłady wyroków:

Wyrok Sądu Rejonowego w Koninie z dnia 28 lipca 2009 roku, sygn. akt I C 560/08, niepublikowany.

Kobiecie wnoszącej sprawę do sądu (powódce) należy się zwrot kosztów prywatnych ekspertyzy w wysokości 366 zł i 305 zł.

Poniesienie tych wydatków było konieczne i uzasadnione. Jak wykazało postępowanie dowodowe, a w szczególności opinia biegłego, pozwany zaniżył należne powódce odszkodowanie i stanowiska swojego nie chciał zmienić pomimo odwołań powódki od decyzji pozwanego. Ponadto powódka nie miała innej możliwości ustalenia rozmiarów poniesionej szkody jak zwrócenie się do rzeczoznawcy. Sama nie posiada specjalistycznej wiedzy na temat ustalania kosztów naprawy pojazdów, czy wyceny utraty wartości pojazdów w związku z naprawą powypadkową.

W wymienionej sytuacji konieczna była wiedza profesjonalisty. Poniesienie wymienionego wydatku było, więc obiektywnie uzasadnione i konieczne oraz pozostawało w normalnym związku przyczynowym między zdarzeniem wywołującym uszczerbek a szkodą.

Tego typu żądanie znajduje uzasadnienie w art. 361 k.c., a także w uchwale Sądu Najwyższego z dnia 18 maja 2004 r. . III CZP 24/04 (OSNC 2005, nr 7-8, poz. 117).

Wyrok Sądu Rejonowego dla Łodzi – Widzewa w Łodzi z dnia 20 października 2009 roku, sygn. akt I C 609/08, niepublikowany.

Sąd uwzględnił kwotę 250 złotych, jako koszt opinii rzeczoznawcy, zleconej przez osobę wnoszącą sprawę do sądu (powoda). Choć wnioski z ekspertyzy nie potwierdziły się w pełni w toku postępowania, niewątpliwie dały powodowi rozeznanie czy i w jakiej wysokości może dochodzić odszkodowania. Do tego z kolei potrzebne są wiadomości specjalistyczne, których powód nie musi posiadać.

Wydatek ten należy zakwalifikować jako celowy i uzasadniony, a zwrot może być dochodzony w ramach odszkodowania albo żądania zwrotu kosztów procesu.